 Eventos pra hoi |
| Nun hai eventos pra hoi |
|
|
|
corresponsal
Administrador
 ayer - 08:52:22 PM |
A biblioteca das Figueiras amaña el sou primeiro concurso de poesía
Baxo el nome de «I Concurso de Poesía BPM Miguel G. Teijeiro», a biblioteca pixota convoca este premio tanto pra poemarios en castellano como en galego-asturiano. Ha poder presentarse todo el que quira sempre que sía antias del oito d’outubre.
Tanto a temática como el estensión dos trabayos son libres y el premio xébrase en dous ámbitos: educativo y comunitario. Nel primeiro d’elos ha haber premios pras categorías de máis pequenos de doce anos y pral centro educativo máis participativo; y nel segundo caso, entre menores y mayores d’edá.
Máis info: www.bibliotecadefigueras.blogspot.com/ |
|
|
|
|
|
Redacción
Administrador
01/09/10 - 12:17:25 PM |
Faraguyas, de Manuel García Galano, última novedá lliteraria
Manuel García Galano sigue incansable el sou labor literario. El último da súa producción xúntalo agora en Faraguyas, un libro unde publica as súas creacióis curtias en prosa, dalgúas d'elas publicadas en Falaviva. El volume, qu'edita a Secretaría Lingüística del Navia-Eo, del Academia de la Llingua Asturiana, presentóuse neste mes d'agosto en Tapia, dentro das xornadas de Culturlingua.
Faraguyas leva ilustraciones del propiu Galano y xunta 24 relatos de pouca largura, dalgús mui curtios, unde tán presentes as constantes temáticas del decano das nosas letras: recordos da vida d'antano, peró tamén os problemas actuales prá xente d'enguano. Cuestióis como a soledá na ciudá, os amores tardeiros, a falta d'espectativas, el despoblamento rural... xunta anécdotas y casos chocantes qu'el autor tapiego tan ben sabe cuntar con humor y sorna.
Manuel García Galano é el autor máis veterano da nosa literatura. Publicóu d'emparzao con Jacinto Díaz el Vocabulario da Roda (1994) y deuse a conocer como narrador con Parzamiques (1992). A súa producción teatral compilóula nos libros Mareaxes tapiegos (1993) y Erguendo el telón (2002), y as súas colaboracióis na revista Entrambasauguas al largo dos anos publicáronse xuntas nel volume Vento d'outono (2005). |
|
|
|
| Úa situación pra chorar | #192 |
|
|
Opinión
Administrador
29/08/10 - 05:43:39 PM |
ÚA SITUACIÓN PRA CHORAR
Moises Cima Fernández
A población del Eo-Navia supón el 4% da población total d'Asturias y, d'esta población, el 72%, según el II Estudio Sociolingüístico de Asturias, dirixido por Llera Ramo nel 2002, son falantes de gallego-asturiano. Del resto d'Asturias (del area asturiano falante), el 49% da población fala asturiano.
Namás un 16% y un 7,6% tán alfabetizaos, respectivamente, en gallego-asturiano y en asturiano, anque el dato pode ser cuestionable (nun acabo de ver cómo pode haber más alfabetizaos en gallego-asturiano qu'en asturiano, condo el esforzo institucional por alfabetizar á población nun foi mayor nel Eo-Navia que nel resto d'Asturias). En contraste, el 98,7% da población ta plenamente alfabetizada en castellano.
Este dato pode nun chocarnos, peró si que pode ser más chocante ver qu'el 67,8%% dos asturianos considera qu'a llingua propia d'Asturias é el castellano, mentres el 92,7 dos asturianos síntense plenamente identificaos cua cultura española, frente al 31,4 que se sinte solamente identificao cua cultura asturiana.
Más pr'alló de pretender definir qué é a cultura española y qué é a cultura asturiana, parece claro qu'a mayor parte dos asturianos non sólo nun utilizan ningúa das llinguas xeneradas históricamente nel qu'hoi é Asturias, senón qu'además a identificación col castellano como llingua propia é más qu'evidente.
Parece ser qu'el gallego-asturiano y el asturiano son cada vez úa realidá más desconocida pra os más dos asturianos, úa rareza, y á vista d'esto nun é raro qu'a ún lo miren raro cada vez que decide espresarse en colquera d'estas llinguas, ou mesmo que ye reclamen (as más das veces de non mui búas formas) que fale en castellano. Nun entorno case sempre hostil ás veces ún pergúntase se tén xeito espresarse núa llingua minoritaria en según qué contestos, cousa qu’acaba resultanto un verdadeiro esforzo. Sí, llestes ben, un esforzo. Espresarse en asturiano en determinaos entornos, como poda ser a Universidá (nel meu caso, que soi estudiante, é unde más lo vexo) é un verdadeiro esforzo; fello en gallego-asturiano, condo a más da xente cua que vas falar nin sequera sabe qu'esiste esta modalidá llingüística, é xa úa utopía. Por puer un caso, recordo algúa vez núa Xunta de Facultá qu'al espresarme en asturiano daquén m'instóu con muita vehemencia a falarye na llingua común. Al intentar esplicarye que ye taba falando núa llingua que nun era mui difícil d'entender pra daquén que fale castellano, non sólo nun entróu en razóis, senón que tuvemos media hora del asamblea discutindo da mía imposición llingüística.
Ir al supermercao, ir a tomar un café —«¿Un café con qué?», «Con lleite», «¿Con qué?»—, pode resultar un pequeno esforzo diario sin más importancia; xa, esplicarye al médico que che dole daqué abondo, ou pretender trabayar falando en gallego-asturiano...
Temos que reconocer que todos os que falamos úa llingua minoritaria enfrentámonos a dúas perguntas demoledoras mui ben veces. A primeira: «¿Puedes hablar castellano, por fa-vor?». A segunda (y ésta muitas veces é hasta benintencionada): «¿Por qué hablas así?». Y se esto nos pode pasar con más ben pouca frecuencia nel Eo-Navia (el 72% da población eonaviega fala gallego-asturiano), nel centro d'Asturias é lo más normal.
Y, pra ser claros, cada vez teño menos ganas de discutir, d'entrar en conflicto cua xente. De vez en condo apeteceríame que condo tou con xente que nun é del rollo pudera falar de colquer cousa sin acabar falando del feito de que lo faiga núa llingua ou noutra. Apeteceríame de vez en condo qu'as cousas que digo pesasen más qu'a llingua nas que las digo.
Y é que, independentemente de que s'axuste más ou menos á realidá, según a zona da que falemos (el Eo-Navia nun é Uviéu, peró Degaña tampouco nun é Uviéu, anque nel centro é unde viven case todos os asturians, un 80%), nun podemos esqueicer que pral 67,8% dos asturianos a llingua d'Asturias é el castellano.
¿Tamos ante úas llinguas (el gallego-asturiano y el asturiano) qu’inevitablemente han desaparecer en favor del castellano? ¿Hai de verdá dalgúa posibilidá de qu'el gallego-asturiano y el asturiano se llibren de ser as llinguas del gueto dos asturianistas y se convirtan en llinguas de cultura?
Nun quero ser pesimista: eu creo que sí, qu'é posible. Peró pra ello fain falta úas medidas de protección radicales por parte das institucióis del Principao y dos conceyos. Úas medidas que, polo que se ve, nin el Principao nin os conceyos (polo menos os más d'ellos) tán dispostos a tomar. Y entós aquí cabe ferse outra pergunta: ¿temos capacidá de fer qu'estas intitucióis cambíen de parecer?, ¿temos capacidá de presión?
Sólo fai falta botar úa ouyuada ás organizacióis pro-deretos llingüísticos en Asturias y, en particular, nel Eo-Navia. Sólo hai que ver lo que se ta movendo neste sentido pra ver dúas cousas, al meu xuicio, claras:
1º. El voluntarismo y a convicción militante é abondo alta (anque quiciabes nas areas más rurales podemos chufarnos menos que nas más urbanas). Hai úa serie de xente, más ou menos, que s'esforza diariamente pra qu'a realidá llingüística del país miyore.
2º. Esa xente nun tén especialmente peso político, nin influencia social, fora del sou reducido ámbito. Parece qu'a proporción esforzo/resultaos é, xeneralmente, pouco al xeito.
Esta proporción pouco al xeito, por un llao, y a facilidá que temos as comunidades pequenas pra llevarnos mal innecesariamente, fai que nel ámbito pro-deretos llingüísticos el ánimo seña más ben pesimista, col resultao desmovilizador qu'esto trai da mao. Nun tou fendo un brindis á desmovilización, nun pretendo dicir que xa nun hai nada que fer, que ta todo perdido y que miyor marchar pra casa. Non, hai, como digo, esperanzas. Y nun se trata d'úas esperanzas inxenuas, d'esas que dices «tén que ir ben, tén que ir ben», como se fora un mantra pr'autoconvencerte. Pódense ver as realidases inda piores d'outros llugares. Nel País Vasco a situación chegóu a ser muito pior de lo que lo qu’é en Asturias, y ei tiran pr'alantre. En Cornualles el córnico chegóu a desaparecer y, nun xeito de recuperación, agora volve ter un par de miles de falantes... Inda hai muito que fer, peró temos que ter dúas cousas ben claras, que de verdá hai muito que fer y, en consecuencia, hai que fello (y nun vei vir outra xente a fello, teremos que fello nós), y que pensar qu'a situación llingüística nun é búa peró é inda sostenible nun axuda precisamente a qu'a situación miyore. Temos que ser conscientes da situación na que vivimos, porque tomar conciencia da realidá é el primeiro paso d'úa carreira de fondo que pinta que vei ser llarga. |
|
|
|
|
|
Redacción
Administrador
14/08/10 - 08:41:10 PM |
Volve el FIDO cargao de lingua
El Festival Intercéltico d'Occidente (FIDO), que s'amaña en Tapia, volve un ano máis cargado de música, actividades participativas, charlas y esposicióis que s'han a faer na localidá tapiega entre el martes 17 d'agosto y el lúis 23.
Este ano, a nosa lingua vai tar presente outra vez nel ciclo Culturlingua, nel qu'incluyen actividades durante dúas tardes del festival.
El martes 17 hase a faer a presentación del libro Faraguyas a cargo d'Ignacio Vares José Antonio Fernández Vior y tamén úa charla basada nel libro El teatro aldeano da biblioteca popular circulante de Castripol, de Xosé Miguel Suárez, y qu'ha amañar el propio autor. As dúas actividades hanse a faer nel Auditorio de Tapia. A primeira, ás 19:45; y a segunda, ás 20:00.
El mércoles 18, tamén nel Auditorio tapiego, Aurora García Rivas ha a presentar a súa novela en galego-asturiano As razóis d'Anxelica ás 20:15, seguido d'un debate sobre a creación literaria femenina en galego-asturiano.
Máis info: www.festivaldoccidente.com |
|
|
|
|
|
Redacción
Administrador
01/08/10 - 09:07:08 PM |
As Figueiras recupera a súa toponimia tradicional
El Conceyo de Castripol recupera en parte a toponimia tradicional da localidá pixota das Figueiras. Na renovación dos carteles das cayes que ta faendo nestas fechas, el consistorio castripoleño consideróu as aportacióis que fixo nel sou día el Asociación Cultural Rapalacóis pra os nomes de novas cayes así como pra fixar como oficial os nomes tradicionales naquelas que nun lo tían recoyío.
Deste xeito, podemos ver os nomes del Caleyón das Abeyotas, Camín del Cotarelo, A Lagúa ou A Costía de Lois así como el d'Avenida del Carbayo prá entrada al poblo dende el autovía na zona conocida como El Carbayo. Pasa lo mesmo col mirador que s'inauguróu d'hai pouco na zona da Canteira, que leva por nome Mirador da Canteira
Por outro lao, tamén dentro da renovación dos nomes, a entrada al poblo dende Barres pasa a chamarse Avenida Florencio Villamil, fundador das Escolas Laicas das Figueiras y creador d'úa Fundación pra enseñanza que leva el sou nome. |
|
|
|
|
|
corresponsal
Administrador
26/07/10 - 12:51:46 PM |
Entrégase en Ortigueira el IV Premio Eva Canel
El venres 30 de xuyín, a partir das sete da tarde, hanse a celebrar os actos amañaos prá entrega del IV premio periodístico Eva Canel, na Casa da Cultura d’Ortigueira (Cuaña).
A partir d’esta hora vei haber úa charla sobre a figura d’Eva Canel, na qu’ha participar Ana María Fernández, vicerrectora del Universidá d’Uviéu; Rafael Anes, catedrático d’Historia y decano da Facultá d’Economía del Universidá d’Uviéu; Benxamín Méndez, xeógrafo y hestoriador; y Juan Manuel Méjica, profesor y nembro da Real Academia de Xurisprudencia.
Despóis, a ganadora da última edición, Raquel López Murias, ha a fer entrega del IV premio periodísitico Eva Canel a Sergio Pérez Ruiz pra, máis tarde, rematar el acto con un homenaxe á familia Jardón, benefactora del poblo d’Ortigueira. |
|
|
|
|
|
Monteavaro
Administrador
14/07/10 - 03:31:15 PM |
Celébrase en Bual el domingo 18 de xuyín a quinta edición del Mercadón Tradicional
El prósimo domingo 18 de xuyín, Bual vei acoyer por quinta vez a reconstrucción d’ún d’aquellos mercadóis que se fían el último fin de semana de cada mes na villa occidental a finales del siglo XIX y a empezos del XX.
A xornada, organizada pol asociación Forum Boal 3000, vei dividirse en varias actividades: ás once y media da mañá, os nenos van poder asistir a un taller didáctico sobre as casas dos americanos y, á úa del medio día, ha salir da Praza da Igresia úa ruta pollos principales exemplos d’arquitectura da emigación del casco urbano de Bual. Llougo, de tarde, ás cuatro, Benymar Animación, pon a disposición dos rapacíos us contos xogos tradicionales pra enredar. Ás seis, vei ferse a popular subasta de productos del país. Ás sete y media da tarde ha ferse a entrega de premios, na Praza del Parque, al miyor stand decorao, al miyor escaparate y al miyor vestido tradicional. Pra pechar el día, el grupo de teatro Penedo Aballón vei representar úa das súas obras costumistas en gallego-asturiano, tamén nel Parque, ás oito da tarde.
Todas estas actividades van tar acompañadas por música da terra, cua banda de gaitas Brisas del Navia y polla animación de varios postos nos que s’han vender todo tipo d’artículos típicos del occidente asturiano. |
|
|
|
| Amostrando 7 Artículos d´un total de 194 |
[ 1 2 3 … 28 ] |
|
| | Seguinte 7 » |
|
|
Calendario
